Page 171 - 7.turkiye_cevre_durum_raporu-20251219134410

C.1.3.2.1. Mavi Bayrak ve Yüzme Suyu Programı

Mavi Bayrak, gerekli standartları taşıyan nitelikli plaj, marina ve yatlara verilen uluslararası bir
çevre ödülüdür. Uluslararası Çevre Eğitim Vakfı (FEE) koordinatörlüğünde plajlar, marinalar ve
yatlarda denizin atık sular tarafından kirliliğinin önlenmesi amacıyla yürütülen Mavi Bayrak uy-
gulamasına Ülkemiz 1993 yılında mülga Turizm Bakanlığının önderliğinde başlamıştır. Ülkemizde
deniz kirliliğinin önlenmesine yönelik olarak yapılan çalışmalar sayesinde temiz denizlerin bir
göstergesi olarak Mavi Bayrak sayısı hızla artmaktadır.

Mavi Bayrak ödülü, bir yıl süreliğine verilmekte olup, Mavi Bayrak Programı yüzme suyu alanla-
rında sürdürülebilir kalkınmayı desteklemektedir. Aynı zamanda yüzme suyu kalitesi, çevre yö-
netimi, çevre eğitimi ve can güvenliği konularında yüksek standartlara ulaşmak için yerel yöne-
timlere ve plaj işletmelerine sorumluluklar vermektedir.

Günümüzde Mavi Bayrak yerel, bölgesel ve ulusal düzeyde turizm ve çevre sektörlerini bir araya
getiren önemli bir eko-etiket haline gelmiştir. Kıyıların korunması, çevre bilincinin geliştirilmesi
ve turizm pazarlamasında Mavi Bayrak Programının önemli bir yeri bulunmaktadır. Gerçekte bir
çevre ödülü olmakla birlikte uluslararası standart özelliği taşıması ve uygulama alanının kıyılar
olması nedeni ile turizm sektörü açısından büyük bir öneme sahiptir.
Mavi Bayrak uygulamasında plajlar için 33, marinalar için 38 ve bireysel yatlar için 4 kriter 17 dav-
ranış kuralı bulunmaktadır. Bu kriterler kapsamında yüzme suyu alanlarından su kalitesinin kont-
rolü amacı ile 15 günde bir yüzme suyu sezonu süresince numuneler alınmakta, mikrobiyolojik
düzeyde analizler yapılmaktadır. Mavi Bayrak Programı kapsamında Kültür ve Turizm Bakanlı-
ğından Sağlık Bakanlığına her yıl mikrobiyolojik analizlerin yapılması için ödenek aktarılmaktadır.
Bu analizler sonucunda elde edilen su kalitesi verileri Yüzme Suyu Kalitesinin Yönetimine Dair
Yönetmeliği kapsamında değerlendirilmekte ve yüzme suyu alanlarının kalite sınıflandırılması
yapılmaktadır.

Mavi Bayrak sürecinde, tüm kriterlere uygun oldukları tespit edilen yerler önce ulusal jüri, daha
sonra uluslararası jürinin onayı ile bir yıl süre için Mavi Bayrak almaya hak kazanmaktadır.
Grafik 31’de görüleceği üzere, 1994 - 2024 arası dönemde, Türkiye’de Mavi Bayrak sayısı istikrarlı
bir şekilde artarak 2024 yılı itibarıyla 567 plaj, 27 marina, 18 turizm teknesi ve 9 bireysel yata ulaş-
mıştır. 2024 yılı itibarıyla Türkiye, Mavi Bayraklı plaj sayısı bakımından Mavi Bayrak uygulaması
olan 50 FEE üyesi ülke içerisinde, İspanya (639) ve Yunanistan (625)’dan sonra 567 plaj ile 3 üncü
sırada yer almıştır.

170