Page 45 - 7.turkiye_cevre_durum_raporu-20251219134410

Türkiye rezerv ve üretim miktarları açısından linyitte dünya ölçeğinde orta düzeyde, taş kömü-
ründe ise alt düzeyde değerlendirilebilir. Toplam dünya linyit rezervinin yaklaşık %1,6’sı ülkemiz-
de bulunmaktadır.

2015-2022 Yılları Tüvenan Kömür Üretim Miktarları (Ton) (Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü (MAPEG),
Çizelge 6
2023)
Yıl Taş Kömürü Linyit Toplam

2019 1.805.118 92.993.461 94.798.579
2020 1.613.624 84.811.522 86.425.146
2021 1.726.109 90.780.037 92.506.146

2022 1.794.712 102.097.457 103.892.169

4.4. Jeotermal

Jeotermal enerji, yer kabuğunun derinliklerinde birikmiş ısının sıvı ve buhar fazda yüzeye taşın-
ması ile elde edilen enerjidir. Türkiye jeotermal potansiyeli bakımından Avrupa’da 1. ve kurulu
güç bakımından ise dünyada 4. konumdadır. Jeotermal enerjiden elektrik üretiminde ilk beş ülke;
ABD, Endonezya, Filipinler, Türkiye ve Yeni Zelanda şeklindedir.
Türkiye jeolojik yapısı gereği jeotermal kaynaklar bakımından zengin bir ülkedir. Düşük sıcaklık-
lı (20-70°C) sahalardan doğrudan ısı enerji olarak faydalanılmaktadır. Isı enerjisinin doğrudan
kullanıldığı başlıca alanlar; seralar, termal oteller ve kaplıcalar ile turizm sektörü, meyve ve seb-
ze kurutma üzerine gıda sanayi uygulamaları, kentsel ısıtma gibi uygulamalardır. Orta sıcaklıklı
(70-150°C) ve yüksek sıcaklıklı (150°C’den yüksek) sahalardan ise elektrik üretiminin yanı sıra
re-enjeksiyon koşullarına bağlı olarak entegre şekilde ısıtma-elektrik üretimi uygulamalarında
faydalanılabilmektedir.

Türkiye’nin toplam teorik jeotermal görünür ısı potansiyeli: 35.500 MWt olup toplam teorik je-
otermal elektrik potansiyeli 4.500 MWe’dir. 2022 yıl sonu itibari ile Ülkemizin jeotermal kurulu
gücü 1.691 MW seviyesindedir. Doğrudan ısı enerjisi kullanımı olarak teorik potansiyelin 7,5 Mil-
yon konut eş değeri ekonomik potansiyelin ise 1 milyon konut eş değeri ısı enerjisi olduğu öngö-
rülmektedir. Mevcut durumda jeotermal merkezî ısıtma sistemleri ile ~140.000 konut eş değeri
(~1.205 MWt); kaplıcalar, termal oteller ve devre mülk tesislerinin için ise 46.400 konut eş değeri
ısı enerjisi elde edilmektedir.

4.5. Güneş

Türkiye, güneş enerjisi bakımından oldukça yüksek bir potansiyele sahip olup ortalama yıllık kü-
resel ışıma değeri 1.635 kWh/m düzeyindedir. Bu değer güneş enerjisinden elektrik üretimi için
2
birçok Avrupa ülkesine göre yüksek bir değer olup İspanya ve İtalya gibi ülkelerin düzeyindedir.
2022 yıl sonu itibari ile Ülkemizin güneş kurulu gücü 9.425 MW seviyesinde olup toplam kurulu
gücün %9,1 ‘ini oluşturmaktadır.

Türkiye, yerli ve milli enerji hedefleri doğrultusunda “Lisanssız Elektrik Üretimi” ve Yenilenebilir
Enerji Kaynaklarını Destekleme Mekanizması (YEKA) modeli gibi çeşitli girişimler geliştirmekte-
dir.

44